ROZSTAW ŚRUB KÓŁ SAMOCHODOWYCH - RÓŻNYCH MAREK

 

Felgi samochodowe : il. śrub + rozstaw oraz rozmiar otworu centrującego

4x98, otwor 58 - Fiat,Lancia,Alfa(155 i nowsze),Seat (do 1991)
4x98, otwor 59 - Alfa(1973-92),Lada,Aleko,Skoda (do 1993),Trabant 1.0
4x100, otwor 52 - Volvo 340-480
4x100, otwor 54 - Toyota Corolla i mniejsze,Mazda (bez 121 po 1996),Suzuki Baleno i Wagon,Daihatsu Sirion
4x100, otwor 56 - Honda Civic i pochodne(w tym Rover 200/400),starsze Daihatsu, Kia Shuma/Sephia,male Mitsubishi(w tym Proton)
4x100, otwor 57 - Opel,Volkswagen(do 1996),Daewoo(bez Matiza i Leganzy),Audi80(do 1990)             BMW3 (do 91),Seat,Trabant i Skoda(oparte na VW)
4x100, otwor 59 - male Nissany,Subaru Justy do 1996
4x100, otwor 60 - Renault
4x108, otwor 57 - Audi 80/90(od 1991 do 1995)
4x108, otwor 63 - Ford(w tym Scorpio GGR i Cougar), Mazda 121 po 1996
4x108, otwor 65 - Citroen,Peugeot,Volvo 850 GLT
4x114, otwor 60 - Kia Pride,Suzuki Swift,Maruti,Justy (po 1996)
4x114, otwor 64 - Honda Accord,Legend i pochodne Rover 600/800)
4x114, otwor 66 - Nissan Primera,Bluebird,200ZX,Prairie
4x114, otwor 67 - Hyundai,Kia Clarus,Mitsubishi Galant i pokrewne,Volvo S40
4x114, otwor 69 - Daewoo Matiz
4x130, otwor ?? - Peugeot 504,505,Renault Traffic,Subaru Leone
4x160, otwor     - Trabant 600,601, Wartburg
4x190, bez otworu - Fiat 500 i 126
5x98, otwor 58 -  Alfa(bez 166),Lancia Thema,Fiat Ulysse/Peugeot 806 itp.
5x100, otwor 54 - Toyota Avensis,Celica 4WD itp.
5x100, otwor 56 - Rover 75,Subaru Legacy,Impreza itd.
5x100, otwor 57 - VW z motorem VR6 do 1997,od 1997 wszystkie poprzeczne(takze Audi A3, Skoda -                        Seat),Chrysler Neon,Stratus, itd.
5x108, otwor 58 - Lancia Kappa,Alfa 166,Peugeot 807/Ulysse II itp.
5x108, otwor 60 - Renault V6
5x108, otwor 63 - Ford Windstar
5x108, otwor 65 - Volvo 240/260,740/780,940/960,S60/70/80,Peugeot 605,Citroen XM
5x110, otwor 65 - Opel Omega,Zafira,Vectra,Calibra V6 i nowe Saaby
5x112, otwor 57 - VW T2,T3,T4,Sharan itp.,Passat od 1997,Audi 100/200,A4,A6,A8
5x112, otwor 63 - Ford Granada,Scorpio 1
5x112, otwor 67 - Mercedes (bez modeli G i Sprintera)
5x114, otwor 57 - Daewoo Leganza
5x114, otwor 60 - Toyota Camry,MR2,Lexus,RAV4,Mazda RX7,626 i Ford Probe T22,
5x114, otwor 64 - Honda CRV,HRV,Prelude,Legend,Integra, Landrover Freelander
5x114, otwor 66 - Nissan Maxima,200SX,300ZX,Serena,Vanette (niektore roczniki)
5x114, otwor 67 - Mazda 626,MX6,RX7,Xedos,929,MPV(niektore),Ford Probe ECP, Daihatsu, Terios,Kia-                          Carnival,Mitsubishi Sigma,Eclipse,Hyundai H1
5x114, otwor 70 - Ford Explorer
5x114, otwor 72 - Voyager,Jeep Wrangler,Cherokee(bez WJ)
5x114, otwor 73 - Mazda MPV,Nissan Vanette(niektore),Toyota Previa
5x115, otwor 70 - Opel Sintra,Pontiac Trans Sport itp.
5x118, otwor 71 - Fiat Ducato 1,PSA Jumper/Boxer
5x120, otwor 73 - (od 1992)BMW 3,5,7,8,X5,RangeRover LP,
5x120, otwor 74 - BMW 5,6,7(starsze modele, "rekinowate")
5x121, otwor 70 - Chevrolet Blazer S10 itd.
5x121, otwor 74 - Jaguar XJS,XJ do 2000 r.)
5x127, otwor 72 - Jeep Grand Cherokee WJ
5x130, otwor 72 - Porsche 911,928,930,933,944,968,993
5x130, otwor 78 - Fiat Ducato 2,PSA Jumper/Boxer 2
5x130, otwor 84 - VW LT,Mercedes G i Sprinter
5x140, otwor 95 - KIA Sportage
5x140, otwor 98 - Niva,UAZ,FSO Syrena,Warszawa,Tarpan,Nysa,Zuk
5x140, otwor 108 - Jeep CJ5/7,terenowe Daihatsu,Suzuki i Asia Rocsta
5x150, otwor 110 - Toyota Landcruiser J10
5x165, otwor 114 - Land Rover Defender,Discovery
5x205, bez otworu - VW 1200,Porsche 356 i 550,Wartburg 312

 

FELGI

Szerokosc - mierzona miedzy rantami felgi w miejscu gdzie zostaje zalozona opona, zazwyczaj podawana w calach.
Wysokosc - najwieksza srednica felgi mierzona w miejscu oparcia stopki opony. Zazwyczaj podawana w calach.
 

ET - Odległość pomiędzy geometrycznym środkiem felgi a płaszczyzną jej styku z piasta (w mm)
Rozstaw śrub - średnica okręgu, na którym rozmieszczone są otwory. Mierzona miedzy środkami przeciwległych otworów przy ich parzystej liczbie.

Średnica otworu centrującego - srednica otworu, ktory przychodzi na kolnierz piasty w samochodzie. Czesto, wstawiany w felge jest plastikowy lub aluminiowy pierscien, ktory redukuje otwor centralny w feldze do potrzebnego nam rozmiaru w zaleznosci od srednicy kolnierza wystajacego z piasty.
Kupujac felge do naszego samochodu musimy byc pewni, ze dana felga z zalozona przez nas opona bedzie do niego pasowac w 100%, a najlepiej, zeby dany typ kola byl dopuszczony przez producenta samochodu do montazu. Przede wszystkim kupiona przez nas felga musi miec rozstaw srub i srednice otworu centrujacego (dalej zwanego zamkiem) idealnie pasujace do naszego samochodu. Na zamku nie moze byc zadnego luzu, nie moze byc tez za ciasny. Jezeli na oczyszczona piaste w samochodzie nie mozemy zalozyc kola, lub musimy je przytrzymywac w powietrzu, zeby moc przykrecic sruby, znaczy to, ze bezwzglednie nie mozemy tego kola zalozyc na samochod. Nie mozemy powiekszyc zamka w feldze przy pomocy pilnika lub zalozyc kola mimo luzu. Glowne centrowanie kola na piascie odbywa sie wlasnie dzieki zamkowi w feldze. Caly ciezar samochodu, wszystkie sily scinajace sa przenoszone przez kolnierz na piascie. Sruby maja za zadanie tylko docisnac kolo do piasty i wraz z sila tarcia piasta-plaszczyzna mocowania felgi, przenosic naped z piasty na kolo. Zalozenie felgi, ktora nie jest scentrowana na zamku grozi zerwaniem srub i odpadnieciem kola.

Rozstaw śrub - Drugim najwazniejszym elementem jest rozstaw srub. Otwory w piascie i w feldze musza sie idealnie pokrywac. Czasami zdarza sie, ze zakladana felga prawie pasuje, roznica w centrycznosci otworow jest minimalna i przykrecamy felge. W tym momencie, poniewaz sruby sa przez caly czas sciagane na ukos i przytrzymuja felge tylko jedna strona stozka narazamy sie na zerwanie szpilek i odpadniecie kola. Przy nieduzych roznicach w rozstawie srub rozwiazaniem sa sruby plywajace, ktore 5/50 niweluja roznice pomiedzy centrycznoscia otworow piasta-felga.

ET - Trzecim waznym elementem w doborze felg do samochodu jest ET*. Ten parametr mowi nam mowiac krotko jak bardzo dana felga jest schowana w glab nadkola badz wysunieta na zewnatrz. Przymierzajac felge z opona musimy sprawdzic, czy dane kolo nie bedzie nam obcierac o wahacze, elementy nadkola, czesc blotnika przy pelnym obciazeniu i podczas jazdy po nierownosciach.

Offset felgi (ET) - Offset zwany rowniez odsadzeniem jest odlegloscia pomiedzy plaszczyzna symetrii felgi, a plaszczyzna powierzchni montazowej. Offset moze byc dodatni lub ujemny i jest specyficzny dla konkretnego modelu felgi a nie samochodu, jak rozstaw. Oznacza to, ze rozne felgi montowane do tego samego auta moga miec rozne offsety.]


Ksztalt tarczy kola - Nastepna sprawa jest przetloczenie felgi - ksztalt tarczy kola. Po zalozeniu na samochod, trzeba sprawdzic czy kolo sie swobodnie obraca i czy jest dosyc miejsca pomiedzy felga a zaciskiem hamulcowym, zeby w przypadku, gdy zalozymy nowe tarcze i klocki hamulcowe wszystko bedzie w porzadku.

Śruby -Nakrętki -  Jezeli felga juz pasuje musimy zwrocic uwage na sruby lub nakretki, jakimi ja przykrecimy do samochodu. Nie powinno sie przykrecac felg aluminiowych srubami czy nakretkami od felg stalowych. Grozi to wyrobieniem otworow w feldze i po czasie odkreceniem sie kola. Typow srub i nakretek jest bardzo duzo. Przykladowo zaczynajac od grubosci (samochody osobowe) mamy M10, M12 i M14, skok sruby 1,25; 1,5; 1/2UNF; 9/16 UNF, stozek, kula, stozek obrotowy lub z kolnierzem. Sruby musza pasowac do klucza, jaki wozimy w samochodzie 17, 19, 21. Po przejechaniu ok. 500km nalezy sprawdzic dokrecenie kol.
Rozstaw oznacza srednice okregu na jakim znajduja sie sruby mocujace kolo. Jesli srub jest parzysta liczba, np. 4, to latwo ta srednice zmierzyc. Jest nia odleglosc miedzy srodkami przeciwleglych srub.

OPONY

Majac dobrana felge trzeba teraz znalezc odpowiednia opone. Glowna zasada jest, zeby wysokosc calego kola byla niezmienna. Zakladajac felge o tej samej srednicy i szerokosci, co oryginalna mozemy bez problemu zalozyc nasza stara opone, jesli natomiast felga jest szersza badz wezsza, nalezy sprawdzic czy nasza opona bedzie w dalszym ciagu pasowac. Postaram sie przedstawic zasade, ktora mniej wiecej mozne okreslic rozmiar opony do naszej nowej felgi. Bierzemy oryginalny rozmiar opony z samochodu np. 175/70 R13 i odpowiednio zwiekszajac szerokosc opony, badz srednice osadzenia o jeden rozmiar zmniejszamy profil opony. Np. przechodzimy 175/65 R14, 185/60 R14, 185/55 R15, 195/50 R15. Roznica pomiedzy oponami 175/70 R13 i 195/50 R15 w calkowitej wysokosci wynosi 0,4mm. Szerokosc felgi w zaleznosci od opon mozna znalezc np. w ramce zamieszczonej ponizej.


Rozmiary opon: np. 195/65 R15 91V:

- 195 - szerokosc opony w mm
- 65 - profil opony, Wysokosc boku opony w % z szerokosci tutaj 65% ze 195
- R - opona radialna
- 15 - srednica osadzenia opony w calach
- 91 - indeks nosnosci (91-615kg)
- V - indeks predkosci (V-210km/h)


Zbyt szerokie opony w szybszym stopniu zuzywaja felgi po wewnetrznej stronie rantow, opona pracuje w inny sposob niz to zalozyl producent, przez co moze sie szybciej zuzywac. Zbyt waskie opony odkrywaja bardziej rant felgi, przez co ten jest bardziej podatny na uszkodzenia, opona jest bardziej podatna na zeslizgniecie sie z felgi i samochod moze sie niepewnie kierowac. W praktyce granica pomiedzy "za waskimi" czy "za szerokimi" oponami jest dosyc plynna. Po prostu opon o danej szerokosci do danych felg sie nie zaleca i lepiej jest przestrzegac podanych granic.

Letnia opona ma za zadanie zachowac dobra przyczepnosc do drogi i odprowadzic wode znajdujaca sie pod nia na zewnatrz, w stopniu, ktory umozliwi jej ciagly kontakt z podlozem. Opona jest dopuszczona do ruch, kiedy jej bieznik nie bedzie mniejszy od wskaznika TWI. Wskaznik ten, to zgrubienie przechodzace, co pewien czas w poprzek bieznika opony. Czesto na boku opony widnieje tez symbol TWI w miejscu umieszczenia wskaznika. Gumowy garb ma wysokosc 1,6mm i jezeli bieznik opony w ktoryms miejscu zrowna sie ze wskaznikiem, znaczy to, ze opone nalezy bezwzglednie wymienic. 1,6mm jest to juz poziom krytyczny. Jezeli zalezy nam na bezpieczenstwie powinnismy wymieniac opony, kiedy bieznik osiagnie 3-4mm, juz od tej wartosci skutecznosc opon spada diametralnie przy odprowadzaniu wody. Opona zimowa musi zachowac swoja elastycznosc i miekkosc w niskich temperaturach, na co pozwala jej inna niz w przypadku opon letnich mieszanka gumowa. Bieznik opon zimowych jest glebszy i ma za zadanie odprowadzic wode, bloto posniegowe i snieg, poza tym dzieki wielu nacieciom (lamelkom) jest ona w stanie oczyszczac swoj bieznik ze sniegu. Zeby opona zimowa spelnila swoje zadanie jej bieznik nie moze byc nizszy niz 4mm. Ponizej tej wartosci opona nie nadaje sie do eksploatacji zima. Lamelki nie poruszaja sie podczas jazdy, opona sie zapycha. Lepiej jest stosowac na zime opony wezsze, szczegolnie, jezeli jezdzimy po nieodsniezonych odcinkach drog. Jezeli stosujemy wezsza opone, zmniejszamy obszar kontaktu opony z podlozem, przez co zwiekszamy nacisk opony na jednostke powierzchni styku z nawierzchnia. Dzieki temu opona skuteczniej sie oczyszcza i zwieksza swoja przyczepnosc do podloza. Stosowanie wezszych opon ma sens tylko w przypadku opon szerokich np. od szerokosci 175mm, nie ma sensu zakladanie wezszych opon, jesli jezdzimy np. na 155.

Stosujac szersze opony niz montowane oryginalnie:
- Zwieksza sie przyczepnosc samochodu na zakretach
- Zwieksza sie skutecznosc hamulcow (pozniej dochodzi do zablokowania kol)
- Zwieksza sie zuzycie benzyny (wieksze opory toczenia)
- Zwieksza sie masa nieresorujaca samochodu
- Samochod wolniej przyspiesza
- Pogarsza sie odprowadzenie wody z pod opony
- Ciezej chodzi kierownica
- Przy zmianie szerokosci opony o 10mm, opisane skutki sa prawie niezauwazalne, jednak przy duzych zmianach, trzeba je wziac pod uwage. Przy zakladaniu wezszych opon skutki beda dokladnie odwrotne.


ROZNICE - TAŃSZE - DROŻSZE OPONY

Pierwsza rzecz. Opony droższe sa dokladniej wykonane. To znaczy, ze jesli zalozymy na nowa, prosta felge opone firmy Matador i Michelin, to mimo wywazenia prawdopodobienstwo, ze jezdzac na tej pierwszej bedziemy odczuwac drgania na kierownicy jest duzo wyzsze niz w przypadku drugiej opony. Po drugie Wytrzymalosc drozszej opony jest wieksza i moze w przypadku, gdy wjedziemy w otwarta studzienke kazda z opon ulegnie uszkodzeniu, to podczas normalnej eksploatacji po polskich drogach tansza opona moze nie wytrzymac zmeczeniowo i bedzie trzeba ja wyrzucic jeszcze przy wysokim stanie bieznika. Po trzecie drozsza opona jest wykonana z lepszej jakosci materialow, ma lepiej dopracowany sklad mieszanki, przez co ma ona lepsza przyczepnosc do podloza. Oczywiscie zwiazki te nie sa regula i mozna czesto kupic dobra opone za niewielkie pieniadze, lub zaplacic duzo za opone, ktora calkowicie nie spelnia naszych oczekiwan.